Oddziaływania dydaktyczne w zakładzie leczniczym

Tagi

,

praca magisterska z pedagogiki specjalnej

Proces nauczania i uczenia się dzieci przewlekle chorych czy kalekich w zakładzie leczniczym trzeba widzieć inaczej, niż to ma miejsce w odniesieniu do dzieci zdrowych (R. Anyszko, T. Kott 1988).

Dziecko przyjęte do zakładu leczniczego staje się równocześnie uczniem szkoły szpitalnej i podejmuje naukę w odmiennych niż dotychczas warunkach. W związku z tym pojawia się przed nim wiele nowych sytuacji, wynikających nie tylko z okoliczności znalezienia się w innym zespole uczniowskim, lecz także w związku z podjęciem nauki z nowymi nauczycielami oraz innymi metodami pracy, B. Szczupał (1993).

Zachowaniom przystosowawczym dziecka do nauki szkolnej w zakładzie leczniczym, towarzyszą zmienione przez proces chorobowy, warunki biopsychiczne oraz rozłąka z rodziną.

Ogólne założenia kształcenia i wychowania dzieci hospitalizowanych nie różnią się od tych, które są przyjęte w szkołach dla uczniów pełnosprawnych, chociaż odnoszą się do warunków szpitalnych. Według R. Janeczko (1991) u dzieci przebywających w placówkach leczniczych występuje bardziej zróżnicowany niż u ich rówieśników w szkołach macierzystych, poziom doświadczeń życiowych oraz różny stopień wiadomości i umiejętności określanych w odpowiednich programach nauczania poszczególnych przedmiotów. Wynika to z czynników zarówno środowiskowych, jak również okresu pobytu tych dzieci w zakładzie leczniczym. Także proces leczenia i rehabilitacji warunkuje zróżnicowane formy oddziaływania pedagogicznego. Dzieci wymagające wielu zabiegów lekarskich i pielęgniarskich nie mogą opanować zasobu wiadomości i umiejętności w takim zakresie jak dzieci zdrowe. Rodzaje i zakres programu nauczania powinien być dostosowany do możliwości dzieci i tempa ich reakcji psychomotorycznych. Treści nauczania powinny być upoglądowione, ze względu na potrzebę zmniejszenia wysiłku poznawczego dzieci, R. Anyszko, T. Kott (1988). Nauczyciel powinien realizować cele ogólne i szczegółowe szkoły podstawowej oraz podejmować zadania wynikające z odrębnej, leczniczej i pedagogicznej sytuacji, w jakiej znajduje się dziecko hospitalizowane. Według R. Anyszko, T. Kotta (1988) szkoła w zakładzie leczniczym stanowi naturalny czynnik normujący zaburzony tok życia dziecka, zapobiega wystąpieniu poczucia niższości. Wprowadza ład i rytm dnia codziennego, stwarza atmosferę normalności. Dziecko przewlekle chore ucząc się, podobnie jak jego zdrowy kolega, może mieć nadzieję, że bez żadnej przeszkody będzie mogło wrócić do szkoły macierzystej. Zdobywana wiedza ma ułatwić dziecku choremu kompensację braków fizycznych. Wzmacnia to ich motywację do uczenia się, ułatwia kształtowanie się obrazu własnej osoby i identyfikacji z rówieśnikami.

Prawidłowa organizacja procesu dydaktyczno-wychowawczego w zakładzie leczniczym warunkuje więc prawidłowy rozwój dziecka hospitalizowanego i jego osobowości. Rezultatem tego procesu powinno być przekonanie uczniów o tym, że poprzez rozwój intelektualny mogą oni w dużym stopniu kompensować ograniczenia, spowodowane niepełnosprawnością fizyczną lub chorobą.

Realizacja programu szkolnego w zakładzie leczniczym oprócz funkcji psychoterapeutycznych umożliwi dzieciom hospitalizowanym kontynuację dalszej nauki w szkole macierzystej.

Przedstawiony materiał daje podstawę do udzielenia ogólnej odpowiedzi na pytanie, jaki wpływ mają oddziaływania wychowawcze na przystosowanie się dzieci do warunków szpitalnych.

Umiejętne i wnikliwe szukanie przyczyn wychowawczych manifestujących się w różnych formach zachowania dzieci hospitalizowanych daje możliwość zastosowania właściwych metod i form postępowania z dzieckiem i przeprowadzenia zasadniczych zadań rewalidacji psychicznej.

Z uwagi na dość jeszcze niedocenianie problemu trudności przystosowawczych dzieci do warunków szpitalnych w codziennej praktyce klinicznej, konieczna jest ścisła współpraca wielu specjalistów różnych dyscyplin naukowych nad rozpoznawaniem indywidualnych trudności dziecka chorego i udzielenia mu optymalnej pomocy.

Nauczyciele i wychowawcy pracujący na oddziałach szpitalnych powinni rozszerzać zakres wartości dzieci chorych, uczyć podporządkowania wartości dotyczących strony fizycznej człowieka innym wartościom.

Ogólnie można stwierdzić, że podstawowym warunkiem wszystkich zabiegów wychowawczych powinna być troska o to, aby dziecko hospitalizowane miało akceptujący stosunek do samego siebie, poczucie własnej wartości, pozytywne i zarazem realistyczne przekonanie o samym sobie. Z tego punktu widzenia powinny być dobierane różnorodne formy i metody wychowawcze.

Reklamy

Praca opiekuńczo-wychowawcza w zakładzie leczniczym

Tagi

,

praca magisterska z pedagogiki specjalnej

Pobyt w zakładzie leczniczym niesie ze sobą cały splot czynników wywołujących zjawisko zmęczenia fizycznego, jak i znużenia. Do tych czynników zalicza się zarówno otoczenie chorego, jak również monotonię wywołaną brakiem zainteresowania wykonywanymi czynnościami, osamotnienia itp. A przecież chodzi o odciążenie organizmu obciążonego nie tylko chorobą powodującą określone cierpienia, ale przede wszystkim jej społecznymi następstwami, które ograniczają efektywne funkcjonowanie jednostki.

Dlatego środowisko zakładu leczniczego musi być środowiskiem bogatym w przejawy kulturalnego i społecznego życia, a pacjenci powinni stosunkowo łatwo znajdować dostępne im formy aktywności. Znajdują je przede wszystkim w odpowiednio dobranych i przystosowanych, zróżnicowanych w treści i formie zajęciach wychowawczych zwanych pozalekcyjnymi.

Zajęcia pozalekcyjne stanowią podstawowy składnik systemu wychowawczego w zakładzie leczniczym. T. Kott (1988) podaje definicję zajęć pozalekcyjnych. Są to zajęcia dzieci i młodzieży, organizowane (przy czynnym udziale uczestników) przez wychowawcę, przynoszące wypoczynek i rozrywkę, kształcące i doskonalące, dające okazję do społecznego działania, a równocześnie uczące samodzielnego gospodarowania czasem wolnym, pozostającym po wypełnieniu obowiązków związanych z leczeniem, zajęciami szkolnymi.

Rola zajęć pozalekcyjnych w procesie rewalidacji jest niezwykle istotna. Stanowią one jakby przedłużone ramię zakładu leczniczego, szkoły, rodziny i stąd wynikają dla nich zadania o charakterze leczniczym, kształcącym i opiekuńczym. Zróżnicowane w formie zajęcia umysłowe, artystyczne, rozrywkowe, sportowe i w kołach zainteresowań służą realizacji potrzeb osobistych: poznawczych, estetycznych, samourzeczywistnienia, pozytywnej samooceny, uznania, dostrzegania własnego rozwoju oraz pozytywnych kontaktów emocjonalnych i innych.

Poprzez zajęcia pozalekcyjne można rozszerzać kontakty społeczne dziecka, zbliżać do normalnego środowiska, wzbogacać aktywność i czynną postawę wobec życia.

R. Anyszko, T. Kott (1988) przedstawiają klasyfikację zajęć pozalekcyjnych. Uważają, iż podział ów zajęć nastręcza trudności, ponieważ nie sposób wydzielić czystej ich formy, a i kryteriów klasyfikacji jest wiele. Jeżeli jako kryterium przyjmiemy rodzaj terapii, to możemy powiedzieć o terapii ruchowej, rozrywkowej (zabawowej), zajęciowej i terapii pracą (szersze dane na temat terapii podaje J. Doroszewska (1963), K. Malinowska (1982).

Przy przyjęciu za kryterium liczbę uczestników zajęć wyodrębniamy:

  • zajęcia masowe (akademie, imprezy),
  • zajęcia w kółkach zainteresowań,
  • zajęcia świetlicowe w stałych zespołach,
  • zajęcia indywidualne.

Do zajęć masowych zaliczamy uroczystości, akademie, a także konkursy polegające na wykonaniu określonych zadań indywidualnie lub zbiorowo.

Zajęcia w kółkach zainteresowań stanowią dla dzieci wartościową formę zajęć pozalekcyjnych, sprzyjają nie tylko uzupełnieniu, lecz również upraktycznieniu wiedzy szkolnej, bywają często jedynym środkiem odkrywania uzdolnień i zamiłowań dzieci i młodzieży.

Zajęcia świetlicowe w stałych zespołach organizowane są dorywczo lub systematycznie w pewnych, określonych odstępach czasu.

Zajęcia indywidualne są przystępną formą pracy pozalekcyjnej zwłaszcza dla dzieci leżących i ciężko chorych. Należy pamiętać, że indywidualność zajęć nie może kolidować z potrzebą więzi społecznej dzieci.

Przyjmując za kryterium podziału zajęć pozalekcyjnych treści, metody i środki realizacji, możemy wyodrębnić następujące grupy zajęć:

  • oświatowe,
  • artystyczne,
  • kulturalno-rozrywkowe,
  • wycieczki i krajoznawstwo,
  • hobbystyczne i kolekcjonerskie,

Zajęcia oświatowe oprócz wartości poznawczych, intelektualnych, mają na celu rozbudzić zainteresowania dzieci chorych. W tej grupie możemy wyróżnić następujące formy: czytelnictwo, biblioterapię, audycje radiowe, telewizyjne, gazetki Freinetowskie.

Zajęcia artystyczne charakteryzują się dużą różnorodnością form. Należą do nich: rysunki, malarstwo, plastyka, haft, wycinanka, żywe słowo, teatralne formy pracy, zajęcia umuzykalniające, taniec, rytmika, kino, radio, telewizja. W zajęciach artystycznych chodzi o wykształcenie u dzieci i młodzieży umiejętności odczuwania piękna, wyposażenie w podstawowy zasób wiedzy o sztuce.

Zajęcia kulturalno-rozrywkowe mają na celu odprężenie od nauki, zabiegów leczniczych, dostarczeniu przyjemnych przeżyć, stwarzania pogodnego i radosnego nastroju. Do zajęć kulturalno-rozrywkowych należą takie formy, jak gry i zabawy, towarzyskie, ze śpiewem, ruchowe, imprezy rozrywkowe, obrzędowe (np.: powitanie wiosny, Andrzejki, itp.).

Wycieczki i krajoznawstwo posiadają duże walory zdrowotne, wychowawcze i poznawcze. Będą to spacery, zabawy na świeżym powietrzu, wycieczki do ogrodu, parku, zwiedzanie najbliższych okolic, obiektów kultury.

Zajęcia hobbystyczne i kolekcjonerskie rozwijają i pogłębiają zainteresowania w różnych dziedzinach, wyzwalają aktywność poznawczą np.: zbieranie pocztówek, znaczków, itp.

Zajęcia harcerskie mieszczą się w grupach wyżej przedstawionych, gdyż zawierają elementy wszystkich form zajęć. Odznaczają się jedynie specyficznymi formami i metodami pracy (zdobywanie sprawności, gry i zabawy harcerskie, zbiórki, biwaki, wycieczki).

Powyższa klasyfikacja nie jest precyzyjna, gdyż w niektórych grupach zajęć poszczególne formy mogą się powtarzać. Mimo to, powyższy podział zajęć pozalekcyjnych, według treści, metod prowadzenia i środków ich realizacji utarł się i jest stosowany w praktyce.

Metody, techniki i narzędzia badawcze

Tagi

, , ,

z metodologii pracy magisterskiej

Każda nauka oprócz systemów wiedzy przedmiotowej zawiera w sobie zasób sposobów badań, dzięki, którym pragnie zgłębić istotę rzeczy i zjawisk. Dlatego zastosowanie odpowiedniej metody w procesie rozwiązania problemów naukowych jest warunkiem ich efektownego zgłębienia. Podstawowym zadaniem metod badawczych jest zebranie materiałów badawczych określających cechy charakterystyczne badanego zjawiska lub problemu.

Metoda (gr. methodos)- droga, sposób badania, systematycznie stosowany sposób postępowania prowadzący do założonego wyniku.(W. Okoń 1987 str.174).

Według Pilcha przez metodę badań określa się „zespół teoretycznie Uzasadnionych zabiegów koncepcyjnych i instrumentalnych obejmujących najogólniej całość postępowania badacza, zmierzającego do rozwiązania określonego problemu naukowego” (T. Pilch 1998 srt.42).

Natomiast M. Łobocki metodą określa pewien ogólny system reguł dotyczących organizowania określonej działalności badawczej, tj. szeregu operacji poznawczych, praktycznych, kolejności ich zastosowania, jak również specjalnych środków i działań, skierowanych z góry na założony cel badawczy (M. Łobocki 1982 str.115).

W pedagogice najczęściej stosowane są następujące metody badań: monografia instytucji, eksperyment pedagogiczny, studium indywidualnych przypadków, sondaż diagnostyczny.

Według Pilcha monografia instytucji to „metoda badań, której przedmiotem są instytucje wychowawcze w rozumieniu placówki, prowadzące do gruntownego rozpoznania struktury instytucji oraz opracowanie koncepcji ulepszeń.”(T. Pilch 1995 str.62).

Kolejna z metod czyli eksperyment pedagogiczny to „metoda naukowego badania określonego wycinka rzeczywistości (wychowawczej) polegająca na wywoływaniu lub tylko zmienianiu przebiegu procesów przez wprowadzenie do nich jakiegoś nowego czynnika i obserwowaniu zmian powstałych pod jego wpływem.” (Pilch 1998 str. 43).

Metoda indywidualnego przypadku „jest sposobem badań polegającym na analizie jednostkowych losów ludzkich uwikłanych w określone sytuacje wychowawcze lub na analizie konkretnych zjawisk natury wychowawczej poprzez pryzmat jednostkowych biografii ludzkich z nastawieniem na opracowanie diagnozy przypadku lub zjawiska w celu podjęcia działań terapeutycznych”.(A. Kamiński 1974 str.60).

„Metoda indywidualnych przypadków stanowi metodę obejmującą różnorodne pola badań :jako przypadek dostrzega się zarówno jednostki ludzkie jak i instytucje lub osiedla”(W. Goriszewski 1997 str.78).

„Sondaż diagnostyczny jest metodą, która pozwala na poznanie określonego zjawiska społecznego, ustalenie jego zasięgu, poziomu i intensywności, następnie ocenę i wyniku tego. Metoda ta ma znaczenie w pedagogice, gdzie o efektywności nauczania i wychowania decyduje między innymi znajomość praw rządzących procesami warunkującymi prawidłowy rozwój uczniów w toku oddziaływania dydaktycznego.”(W. Dudkiewicz str.50)

Każda metoda badawcza powiązana jest z odpowiadającymi jej technikami badawczymi, które są sposobem realizacji danej metody, czyli określonym zespołem czynności.

Najczęściej stosowanymi technikami badań pedagogicznych są: obserwacja, ankieta, wywiad, analiza dokumentów.

Według Pilcha obserwacja „to czynność badawcza, polegająca na gromadzeniu danych drogą spostrzeżenia”. Obserwacja jako technika badań naukowych spełniać powinna następujące warunki:

  • musi być obiektywna, czyli nie skażona postawami obserwatora
  • musi ujmować fakty nie zniekształcone
  • powinna być wnikliwa- równocześnie powinny być obserwowane elementy przypuszczalnie ze sobą związane
  • ma być wyczerpująca- musi obejmować wszystkie nawet najdrobniejsze szczegóły ważne z punktu widzenia założeń naukowych.(T.Pilch 1998 srt.67).

Pisemnym odpowiednikiem wywiadu jest ankieta. Jest to „metoda zdobywania informacji przez pytanie wybranych osób za pośrednictwem listy pytań. W ankiecie mogą być również gotowe odpowiedzi, spośród których należy wybrać tą, która zdaniem respondentów jest słuszna”(M. Łobocki 1982 str.88).

Według M. Łobockiego analiza dokumentów jest to „technika badawcza, polegająca na opinii i interpretacji konkretnych dokonań w procesie uczenia się, pracy produkcyjnej, zabawy lub innego rodzaju działalności ,zakończonych bardziej lub mniej gotowym produktem”.(M. Łobocki 1982 str.227).

W niniejszej pracy magisterskiej posłużyłam się metodą sondażu diagnostycznego.

Przeprowadzając badania zastosowałam takie techniki badań jak ankieta i obserwacja.

Prawo wyboru szkoły dla dziecka

Tagi

Zniesiono obowiązek posyłania dzieci do szkół według zasady rejonizacji, zagwarantowano możliwość powstawania zróżnicowanych typów placówek oświatowych, prowadzonych zarówno przez państwo jak i przez stowarzyszenia, instytucje oraz osoby fizyczne. Zapewniono całkowite pokrywanie przez państwo kosztów utrzymania szkół publicznych i częściowo(50 %) szkół niepublicznych. Fakt ten dyskryminuje finansowo rodziców i pod tym względem nie stanowi nawiązania do wolnościowych ideałów, zawartych w innych aktach prawnych.

Koncepcja edukacyjna Carla Rogersa

Tagi

,

Carl Rogers (1902-1987) prekursor i czołowy przedstawiciel psychologii humanistycznej oraz rozmiłowany w pracy psychoterapeuta i nauczyciel jest autorem koncepcji wypływającej z nakreślonej przez niego teorii. Rogers kładzie nacisk na rolę społecznego doświadczenia związanego z atmosferą bezwarunkowej akceptacji dającej poczucie empatycznego zrozumienia ze strony osób, z którymi przebywamy w toku edukacji.

Źródłem i istotą tego podejścia jest samostanowienie o swoim rozwoju. Nauczyciel jest odpowiedzialny za proces uczenia się wychowanka. „Jednocześnie nauczyciel działać ma tak, by dzielić tę odpowiedzialność z innymi: rodzicami, pozostałymi nauczycielami, władzami szkoły”. ( Maria Mendel 1998 str. 20)

Rogers dąży do tego by nauczyciel wykorzystał więzi dziecka z otoczeniem i powiązał je w odpowiedzialność za proces edukacyjny.

Wpływ metod aktywizujących na trwałość wiadomości i umiejętności

Tagi

,

praca magisterska z pedagogiki

Kozielecki trwałość wiadomości i umiejętności określa jako „wiedzę, którą uczeń poprawnie odtwarza po pewnej przerwie od momentu jej przyswojenia i skutecznie stosuje w rozwiązaniu zadań.”[1]

W rozdziale tym chciałabym potwierdzić słuszność hipotezy szczegółowej, która brzmi: „stosowanie metod aktywizujących ma wpływ na trwałość wiadomości i umiejętności.”

Wyniki pomiaru końcowego

Wyniki pomiaru końcowego przedstawiające poziom opanowania wiadomości i umiejętności przez grupę E i K prezentuje tabela.

Tabela 13. Wyniki pomiaru końcowego grupy E i K

Grupa Liczba dzieci Maksymalna liczba punktów Uzyskana liczba punktów % osiągnięć
E 20 460 433 94,1
K 20 460 397 86,3
Różnica 36 7,8

Źródło: obliczenia własne

Wyniki przedstawione w tabeli prezentuje także wykres.

Wykres 11. Wyniki pomiaru końcowego grupy E i K.

Wykres 11 obrazuje, iż różnica w osiągniętych wynikach jest widoczna i wskazuje, że grupa E przewyższyła poziomem grupę K o 7,8 % osiągnięć.

Wyniki pomiaru dystansowego

Pomiar dystansowy miał na celu wskazanie grupy, która miała wyższy stopień trwałości wiadomości i umiejętności zdobytych podczas trwania eksperymentu. Przeprowadzony został po upływie miesiąca od czasu pomiaru końcowego. Wyniki pomiaru dystansowego przedstawiłam w tabeli.

Grupa Liczba dzieci Maksymalna liczba punktów Uzyskana liczb punktów % osiągnięć
E 20 460 409 88,9
K 20 460 350 76,1
Różnica 59 12,8

Źródło: obliczenia własne

Dla lepszego zobrazowania wyniki z tabeli prezentuję na wykresie.

Wykres 12. Wyniki pomiaru dystansowego grupy E i K

Układanie prze dzieci opowiadań, wierszy – rymowanek, odgadywanie i układanie zagadek, praca z historyjkami obrazkowymi, inscenizacje, gry i zabawy dydaktyczne, gry symulacyjne, elementy dramy oraz inne formy pracy nauczyciela z dziećmi pozwoliły na lepsze utrwalenie zdobytych wiadomości i umiejętności.

Dominującą rolę wśród metod odegrały metody aktywizujące problemowego nauczania i uczenia się wzbogacone treściami o emocjonalnym nastawieniu. Dzięki wzajemnej akceptacji, zaufaniu i życzliwej atmosferze, dzieci budowały swój świat uczuć, myśli i wyobraźni czerpiąc radość z działania i osiąganych sukcesów.

[1] J. Kozielecki, Zagadnienia psychologii myślenia, Warszawa 1960, s. 27.

Preferowane formy rekreacji ruchowej

Tagi

Tabela 6. Wyniki odpowiedzi na pytanie „Czy preferujesz aktywne formy spędzania wolnego czasu?”

Chłopcy
Odpowiedź Ilościowo Procentowo (%)
Zdecydowanie tak 17 34
Tak 15 30
Raczej tak 12 24
Raczej nie 4 8
Nie 1 2
Zdecydowanie nie 1 2

 

Dziewczęta
Odpowiedź Ilościowo Procentowo (%)
Zdecydowanie tak 7 14
Tak 5 10
Raczej tak 9 18
Raczej nie 14 28
Nie 10 20
Zdecydowanie nie 5 10

Źródło: opracowanie własne.

Na pytanie „Czy preferujesz aktywne formy spędzania wolnego czasu?”, większość chłopców udzieliła odpowiedzi twierdzącej z naciskiem na „zdecydowanie tak”, natomiast dziewczęta odpowiadały przede wszystkim przecząco z naciskiem na „raczej nie”. Różnice w odpowiedziach między obiema grupami wynikają stąd, że chłopcy wolą spędzać czas na grach zespołowych i rywalizacji, a zatem są to formy aktywne. Ponadto cześć z nich preferuje sporty indywidualne, jak np. bieganie czy siłownia, co również należy do młodzieńczego etosu. Warto dodać, że dziewczęta z kolei zajmują się bardziej biernym spędzaniem wolnego czasu, jak np. czytanie książek czy przesiadywanie przed komputerem i surfowanie w Internecie. Właśnie te czynniki wpłynęły na odmienne wskazania.

Rys. 6. Wyniki odpowiedzi na pytanie „Czy preferujesz aktywne formy spędzania wolnego czasu?”

Źródło: opracowanie własne.

Ocena infrastruktury rekreacyjnej

Tagi

Tabela 8. Wyniki odpowiedzi na pytanie „Jak oceniasz boiska do gier zespołowych w twojej okolicy?”

Chłopcy
Odpowiedź Ilościowo Procentowo (%)
Bardzo pozytywnie 6 12
Pozytywnie 6 12
Raczej pozytywnie 8 16
Raczej negatywnie 14 28
Negatywnie 10 20
Bardzo negatywnie 6 12

 

Dziewczęta
Odpowiedź Ilościowo Procentowo (%)
Bardzo pozytywnie 7 14
Pozytywnie 10 20
Raczej pozytywnie 8 16
Raczej negatywnie 8 16
Negatywnie 12 24
Bardzo negatywnie 5 10

Źródło: opracowanie własne.

Na pytanie Jak oceniasz boiska do gier zespołowych w twojej okolicy?”, większość ankietowanych udzieliła odpowiedzi negatywnej, przy czym wśród chłopców dominowało wskazanie „raczej negatywnie”, zaś wśród dziewcząt „negatywnie. Widać więc, że obie grupy zgadzają się w kwestii, iż boiska do gier zespołowych nie są najlepszej jakości. Jednak ta negatywna ocena jest spowodowana odmiennymi czynnikami w obu grupach. Otóż chłopcy oceniają negatywnie boiska ze względu na fakt, że wiele z nich nie ma sztucznej murawy, a czasem dostępny jest jedynie asfalt. Z kolei dziewczęta oceniają boiska negatywnie ze względu na to, iż są one mało funkcjonalne i zazwyczaj nadają się do uprawiania tylko jednego sportu – piłki nożnej, którą większość dziewcząt nie jest zainteresowana.

Rys. 8. Wyniki odpowiedzi na pytanie „Jak oceniasz boiska do gier zespołowych w twojej okolicy?”

Źródło: opracowanie własne.

Sposoby spędzania czasu wolnego przez młodzież

Tagi

Wśród sposobów spędzania czasu wolnego przez młodzież można wyróżnić takie formy: gry i zabawy ruchowe (sportowe), turystykę , imprezy artystyczne i sportowe, spacery, spotkania, środki masowego przekazu, czytanie książek i prasy, aktywność intelektualną (inne formy), zajęcia artystyczne, aktywność społeczną, inne formy aktywności uwzględniające indywidualne zainteresowania, jak również liczne formy wypoczynku biernego. Każdy z wymienionych sposobów spędzania czasu wolnego można przeanalizować z powodu walorów wychowawczych. Najbardziej pożądane są jednak formy aktywności takie jak: ruch, czytelnictwo, umiejętne i właściwe korzystanie ze środków masowego przekazu czy też dóbr technicznych a także dobrowolne włączanie się w prace na rzecz całego społeczeństwa[1]. Najwięcej młodzieży można zakwalifikować, jako typ odbiorcy środków masowego przekazu i typ zorientowany na współżycie w grupie. Najmniej zaś, jako typ zorientowany na konsumpcję związaną z uczęszczaniem do teatrów, czy na koncerty, jak również oglądaniem zespołów estradowych.

Znany pedagog T. Wujek podjął się próby ukazania różnicy między czasem wolnym dzieci, a czasem wolnym dorosłych. Z jego badań wyłonił się taki wniosek, że czas wolny dzieci stanowi zupełnie inną kategorię, ponieważ jest on objęty kontrolą osób starszych (rodziców i nauczycieli). Poza tym, czas wolny w swej treści zawiera różnorodne obowiązki społeczne, co nie zawsze da się odnieść do osób dorosłych. Istnieje jednak taka część czasu wolnego, która często znajduje się poza kontrolą osób dorosłych. Jest to np. czas spędzany w grupach rówieśniczych, które mają bardzo duży wpływ na jednostkę[2].

Bardzo dużo młodzieży chętnie spędza swój czas wolny w grupach rówieśniczych, zazwyczaj w zbiorowiskach typowo nieformalnych. Grupy te charakteryzują się przede wszystkim dość dużą akceptacją zbliżonych systemów wartości. Mówiąc o wzorach zachowań grupowych można wyodrębnić następujące wzory, a mianowicie intelektualny (np. zespoły zainteresowań, dokształcania, bądź dyskusji), społeczny (organizacje społeczne, akcje społeczne, pomoc innym ludziom), artystyczny (amatorska twórczość artystyczna), techniczny (np. zajęcia techniczne), sportowy, turystyczny, uczestnictwa w kulturze, ludyczno – towarzyski, bądź też wzór patologiczny[3]. Forma, w jakiej dzieci oraz młodzi ludzie spędzają swój czas wolny ma wpływ przede wszystkim na kształtowanie się ich charakterów oraz osobowości. Różnorakie zajęcia w grupach przyczyniają się w dużej mierze do rozwijania takich cech jak: koleżeństwo, umiejętność słuchania a także działania w zespole czy też uprzejmość oraz otwarcie na innych[4].

[1]              G. Cieloch, J. Kuczyński, K. Rogoziński, op. cit., s. 52-55.

[2]              Ibidem.

[3]              Ibidem, s. 56.

[4]              K. Przecławski, op. cit., s. 58.